Grote stukken primair bos zijn gekapt om wegen aan te leggen en landbouwgrond te ontwikkelen. Zelfs als de activiteiten worden stopgezet en de betrokken gebieden worden ontruimd, kan het minstens twintig tot 25 jaar duren, voordat het bos zich voldoende heeft hersteld. De rekening voor eventuele herstelmaatregelen komt bovendien bij de staat terecht. Dat blijkt uit de toelichting van minister Stanley Soeropawiro van Grondbeleid en Bosbeheer (GBB). Volgens de bewindsman kan aangetast bos niet van de ene op de andere dag worden hersteld. De natuur heeft voldoende tijd en rust nodig om opnieuw te kunnen aangroeien. Daarmee dreigt de ontbossing niet alleen op korte termijn schade te veroorzaken, maar ook de komende generaties met de gevolgen op te zadelen.

 Soeropawiro ziet mogelijkheden om bij het herstel gebruik te maken van bestaande beheersystemen en wetenschappelijke kennis van de Stichting voor Bosbeheer en Bostoezicht (SBB) en het Centrum voor Landbouwkundig Onderzoek in Suriname (Celos). Hij verwijst daarbij naar het systeem van gecontroleerde houtkap, waarbij bosgebieden worden verdeeld in zogenoemde kapvakken. Per vak wordt een beperkte hoeveelheid hout beschikbaar gesteld voor exploitatie. Na de houtkap krijgt het gebied vervolgens twintig tot 25 jaar de tijd om te herstellen voordat opnieuw hout wordt gewonnen.

 Een vergelijkbare aanpak zou volgens de minister kunnen worden toegepast op de gebieden die door de mennonieten zijn aangetast. Het uitgangspunt is dat verdere uitputting wordt voorkomen en dat het bos voldoende gelegenheid krijgt om zich op natuurlijke wijze te herstellen. De vraag blijft echter wie verantwoordelijk wordt gehouden voor de schade en wie uiteindelijk de kosten van het herstel moet dragen.

 Ook het illegaal gekapte hout vormt een aandachtspunt. Soeropawiro stelt dat hout dat zonder de vereiste toestemming is gewonnen, in beslag kan worden genomen en vervolgens via een veiling economisch kan worden benut. Op die manier kan worden voorkomen dat waardevol hout ongebruikt achterblijft en vergaat.

 Volgens de minister zijn bij de activiteiten van de mennonieten bomen uit primair bos verwijderd en wegen aangelegd zonder de vereiste toestemming van de SBB. De betrokken groepen zouden bovendien niet over de nodige vergunningen beschikken om bomen te kappen of zich op de betreffende locaties te vestigen.

 GBB heeft samen met vertegenwoordigers van het Ministerie van Justitie en Veiligheid inspecties uitgevoerd en rapportages opgesteld. Het verdere juridische traject ligt volgens Soeropawiro bij Justitie. Tot nu toe zijn drie locaties geïdentificeerd: Mazonia in het Kabalebo-gebied, Banti Pasi in West-Suriname en Alberga Pasi in het Tibiti-gebied. Ook een gebied met de status van beschermd bos is in beeld gebracht. Over mennonieten die werkzaamheden uitvoeren bij een bedrijf in het Tibiti-gebied, zegt de minister ervan uit te gaan dat zij over de vereiste vergunningen beschikken, omdat zij daar voor een onderneming werken. Met de vastgestelde schade en een herstelperiode van mogelijk een kwart eeuw staat Suriname voor een langdurige opgave. De aanpak van de illegale ontbossing zal daarom niet alleen moeten draaien om het stopzetten van de activiteiten, maar ook om aansprakelijkheid, handhaving en het herstel van het aangetaste bos.