zaak laten voorleggen aan een spe-ciaal gerechtshof, het zogenoemde Grondwettelijk Hof. Dat beoordeelt of wetten en overheidsbesluiten in strijd zijn met grondrechten, zoals de vrijheid van meningsuiting, vrijheid van godsdienst en het verbod op discriminatie. Op dit moment is er in Nederland niet zo'n hof, ook wel constitutioneel hof genoemd. Andere Europese landen en de Verenigde Staten (het Supreme Court) hebben het wel. NSC-bewindspersonen Uitermark en Struyken vinden dat ook Nederlanders zo'n extra vangnet nodig hebben. "Burgers moeten een rechter kunnen vragen of een wet wel eerlijk is en niet botst met hun grondrechten," aldus Struyken. In de praktijk houdt het in dat een burger een rechter vraagt om zijn of haar zaak voor te leggen aan het Grondwettelijk Hof.

De ministerraad is akkoord gegaan met een eerste plan om zo'n speciaal hof op te richten. Het oprichten ervan is lastig en kost tijd, omdat de Grondwet ervoor moet worden gewijzigd. Eerst moeten de Tweede en Eerste Kamer ermee instemmen. Daarna komen er verkiezingen en moet een tweederdemeerderheid er opnieuw mee akkoord gaan. Uitermark en Struyken zien veel voordelen in het hof. Nu kunnen rechters een wet niet aan de Grondwet toetsen en burgers verliezen daardoor het vertrouwen in de overheid. Ook kennen weinigen de principes van de "moederwet" van Nederland. Uitermark: "We gaan de Grondwet uit de ivoren toren halen."

Ze verwachten niet dat er een toestroom van rechtszaken ontstaat, bijvoorbeeld van burgers die vinden dat ze wel een islamitische school mogen oprichten (vrijheid van onderwijs) of mogen zeggen wat ze vinden (vrijheid van meningsuiting). "Het is toch goed als mensen een rechter daar uitspraak over te vragen. Dat is een extra bescherming voor burgers", aldus Struyken. De komende maanden worden gesprekken gevoerd met experts en onderzoekers, daarna komt er een wetsvoorstel. Het plan is dat het hof 10 tot 12 onafhankelijke leden krijgt, die voor maximaal 9 jaar worden benoemd.