President Jennifer Simons heeft hiervoor schriftelijk toestemming verleend na een quick scan van de Raad van Commissarissen (RvC), waarin ernstige vraagtekens worden geplaatst bij de constructie rond het buitenlandse verkoopkantoor. Dat bevestigt president-commissaris Berto Sampi van Grassalco. Volgens Sampi heeft het onderzoek uitgewezen dat de status van GuySure als staatsgerelateerd bedrijf niet kan worden aangetoond. GuySure werd in 2020 opgericht als het eerste buitenlandse verkoopkantoor van Grassalco en opereerde vanuit de Pritipalsingh Port in Guyana. De bedoeling was dat het bedrijf Surinaamse zand- en steengranulaatproducten op de regionale markt zou afzetten. Maar volgens de huidige RvC ontbreekt elk bewijs dat GuySure daadwerkelijk eigendom is van de Staat of van Grassalco.

“Wij hebben in geen enkel document, boekhoudstuk of interview kunnen vaststellen dat dit een staatsbedrijf is. Uit het onderzoek blijkt dat het gaat om een onderneming van derden, waarbij de aandeelhouders natuurlijke personen binnen Grassalco zijn”, stelt Sampi. Tijdens het onderzoek werden bovendien verschillende onregelmatigheden vastgesteld in contracten die rond GuySure zijn afgesloten. Volgens de president-commissaris zijn sommige financiële afspraken ‘abnormaal hoog’ en vormen zij een zware last voor het staatsbedrijf.

“Als dit zo door blijft gaan, kan NV Grassalco op termijn zelfs de salarissen niet meer garanderen”, waarschuwt Sampi. Op basis daarvan heeft de RvC de president gevraagd toestemming te geven om de overeenkomsten te beëindigen. Die toestemming is inmiddels verleend en de opzegbrieven zijn verstuurd naar de betrokken partijen in Guyana. De contracten kennen echter een opzegtermijn van twee maanden, die door Grassalco wordt gerespecteerd.

Een van de belangrijkste overeenkomsten betreft de huur van een havenfaciliteit in Guyana. Deze faciliteit is eigendom van een particulier bedrijf waarmee Grassalco een contract had gesloten. De RvC is nog in gesprek met de eigenaar, omdat de haven mogelijk in de toekomst opnieuw nodig kan zijn. Tegelijkertijd moet er een oplossing komen voor het resterende materiaal dat nog op het haventerrein ligt opgeslagen. Naast het havencontract zijn ook twee andere overeenkomsten beëindigd, die betrekking hadden op de huur van woningen.

De financiële balans van het GuySure-project roept eveneens vragen op. Volgens cijfers van de RvC is sinds de oprichting tussen de 9 en 12 miljoen Amerikaanse dollar geïnvesteerd vanuit Grassalco. Daartegenover staat dat er tot nu toe slechts ongeveer 2,9 miljoen dollar aan producten is verkocht. De investering is daarmee bij lange na niet terugverdiend. Hoe een deel van de geïnvesteerde middelen alsnog kan worden gerecupereerd, moet volgens Sampi nog worden besproken met de aandeelhouder van het bedrijf.

De quick scan heeft bovendien nog meer mogelijke onregelmatigheden binnen Grassalco blootgelegd. Volgens de president-commissaris zijn er investeringen gedaan waarvoor volgens de procedures toestemming van de toenmalige raad nodig was, terwijl de bijbehorende documenten nergens terug te vinden zijn. De RvC sluit daarom niet uit dat er een uitgebreider onderzoek zal volgen naar de besluitvorming en financiële transacties binnen het staatsbedrijf. De kwestie rond GuySure lijkt daarmee mogelijk slechts het begin van een bredere doorlichting van Grassalco.