in Suriname. Volgens Jubitana is het van groot belang dat Suriname zijn internationale verplichtingen nakomt en uitvoering geeft aan de uitspraak van het Inter-Amerikaans Hof voor de Rechten van de Mens uit 2015 in de zaak van de Kaliña- en Lokono-volken.

 Jubitana benadrukte dat de inheemsen niet naar Suriname zijn gekomen, maar al hier waren. “Hun band met deze grond is er altijd geweest en gaat vooraf aan elke andere komst”, stelde hij. Volgens hem hebben alle andere bevolkingsgroepen hun eigen reis afgelegd, maar is de gezamenlijke geschiedenis uiteindelijk bepalend geweest voor de samenleving die Suriname vandaag de dag vormt. Hij omschreef de geschiedenis als een vroedvrouw die “door een zware bevalling” verschillende groepen mensen heeft samengebracht in een nieuwe samenleving. Volgens Jubitana zijn het niet de gezamenlijke wortels die alle Surinamers hebben gevormd, maar de verschillende geschiedenissen die met elkaar verbonden zijn geraakt.  Jubitana wees erop dat Suriname zich internationaal heeft verplicht de rechten van inheemse volken te respecteren, onder meer door de VN-Verklaring over de Rechten van Inheemse Volken uit 2007 te onderschrijven. Daarnaast verwees hij naar de uitspraak van het Inter-Amerikaans Hof voor de Rechten van de Mens uit 2015 in de zaak van de Kaliña- en Lokono-volken.

 “Het is nu de hoogste tijd om de internationale toezeggingen en de juridische uitspraak van 2015 uit te voeren”, aldus Jubitana. Volgens hem moet dit verder gaan dan alleen het erkennen van de rechten van Inheemsen. De grondenrechten en de bijzondere positie van de inheemse volken als oorspronkelijke bewoners moeten volgens hem wettelijk worden vastgelegd.

 “Daarmee geven we eindelijk invulling aan de rechtvaardigheid en het werkelijke respect voor degenen die hier als eersten waren: de authentieke bewoners”, zei Jubitana. Hij stelde dat Suriname pas wanneer deze wettelijke erkenning een feit is, gezamenlijk kan bouwen aan een fundament van oprechte eenheid en rechtvaardigheid. Aan het einde van zijn toespraak feliciteerde Jubitana Suriname met de Dag der Inheemsen en de herdenking van de Javaanse immigratie. Volgens hem zijn beide gebeurtenissen “onmisbare pijlers” van de gezamenlijke geschiedenis en kracht van Suriname.  Ook Raoul Swedo, voorzitter van het Apache Social Network Suriname, sprak tijdens de bijeenkomst. Hij benadrukte dat de Dag der Inheemsen niet alleen een moment van feest en ontspanning is, maar vooral een gelegenheid om de voorouders en de oorspronkelijke bewoners van Suriname te herdenken.

 Volgens Swedo hebben de voorouders een zware strijd gevoerd, niet om medelijden te krijgen, maar om begrip en verbondenheid te bevorderen. “Deze strijd is gevoerd om elkaar te begrijpen en van elkaar te houden, ondanks de verschillende meningen”, zei hij. Swedo riep de inheemse gemeenschap op om onderlinge verschillen niet te laten uitgroeien tot conflicten. “We moeten niet met elkaar vechten, maar voor een betere toekomst en voor Suriname”, stelde hij. Daarbij pleitte hij voor een beter imago en profiel van de inheemsen.

 Hij zei niet langer te willen horen dat inheemsen “dom” zouden zijn, achterstanden zouden hebben of onderling voortdurend met elkaar zouden vechten. Volgens Swedo moet de missie zijn om gezamenlijk te werken aan een beter profiel van de inheemse gemeenschap. Hoewel de verschillende inheemse volken hun eigen talen spreken en hun eigen culturele kenmerken hebben, vormen zij volgens hem uiteindelijk één volk.  Swedo riep inheemsen ook op om elkaar te corrigeren en open te staan voor kritiek. “Als een ander u corrigeert, luister eerst goed voordat u antwoord geeft, want soms wil die persoon u iets goeds zeggen”, hield hij de aanwezigen voor. Volgens hem zijn respect voor traditie, cultuur, kennis en afkomst essentieel om de band met de voorouders te behouden. Hij verwees daarbij opnieuw naar het beeld van de inheemse vroedvrouw als symbool van de kennis die binnen inheemse gemeenschappen aanwezig is.  Swedo stelde dat inheemse vroedvrouwen in het verleden een belangrijke rol vervulden bij geboorten in het binnenland, in een periode waarin medische hulp niet altijd beschikbaar was. Volgens hem beschikten deze vrouwen over waardevolle kennis die niet noodzakelijkerwijs via formeel onderwijs was verkregen. “Zo heeft de inheemse gemeenschap veel meer kennis dan vele mensen weten. Laten we elkaar niet onderschatten”, aldus Swedo.

 Hij benadrukte dat inheemsen hun kennis, achtergrond, voorouders en cultuur moeten blijven respecteren en doorgeven aan volgende generaties. Volgens hem vormen deze elementen een belangrijk onderdeel van de identiteit van de inheemse gemeenschap én van de bredere geschiedenis van Suriname.