PARAMARIBO - Suriname moet dringend betere controlemechanismen en duidelijke regels opzetten voor het beheer van toekomstige olie-inkomsten.

Daarvoor waarschuwt het Internationaal Monetair Fonds (IMF) in een nieuw rapport over de voorbereiding van het land op de verwachte olieproductie vanaf 2028. Volgens het IMF biedt de aanstaande olieboom grote kansen voor economische groei en armoedebestrijding, maar zijn er ook grote risico’s als de inkomsten niet goed worden beheerd. Het fonds benadrukt dat Suriname wel een sterke wettelijke basis heeft gelegd, maar dat belangrijke onderdelen nog niet in de praktijk werken.
Het rapport stelt dat Suriname al wetten heeft aangenomen voor strengere begrotingsdiscipline en voor het Savings and Stabilization Fund Suriname (SSFS), het fonds waarin olie-inkomsten moeten worden beheerd. Toch ontbreken nog belangrijke uitvoeringsregels, toezichtstructuren en controlemechanismen. Zo moet nog worden bepaald hoe het fonds precies zal functioneren, wie toezicht zal houden en hoe de oliegelden zullen worden geïnvesteerd. Ook is er nog onvoldoende samenwerking tussen het Ministerie van Financiën en Planning en de Centrale Bank van Suriname.
Daarnaast zegt het IMF dat de overheid nog onvoldoende voorbereid is op het plannen en controleren van grote inkomstenstromen uit olie. Er zijn problemen met gegevensverzameling, begrotingsplanning en personeelscapaciteit binnen belangrijke overheidsdiensten.
Het IMF waarschuwt dat Suriname zonder snelle maatregelen het risico loopt dat olie-inkomsten leiden tot financiële instabiliteit en onverantwoorde uitgaven. Het fonds vindt daarom dat er snel duidelijke regels moeten komen om te voorkomen dat inkomsten te snel worden uitgegeven tijdens periodes van hoge olieprijzen. Ook moet volgens het rapport beter worden gekeken naar langetermijnplanning, zodat toekomstige generaties eveneens kunnen profiteren van de olieopbrengsten. Het IMF adviseert Suriname onder meer om spoedig aanvullende wetgeving goed te keuren, een onafhankelijke bestuursstructuur voor het oliefonds op te zetten en strengere controle op overheidsuitgaven in te voeren. Verder moeten begrotingen realistischer worden opgesteld en moet het parlement beter betrokken worden bij het toezicht op de besteding van oliegelden. Volgens het fonds is snelle voorbereiding noodzakelijk, zodat Suriname de voordelen van de olie-industrie duurzaam kan benutten en tegelijkertijd economische risico’s kan beperken.