over het gebrek aan duidelijke instructies en training van de hoofdstembureauleden. Directeur Nasier Eskak van het ministerie van Binnenlandse Zaken (BIZA) erkent dat de overheid naar alle waarschijnlijkheid tekort is geschoten in het opleiden van deze sleutelfiguren in het verkiezingsproces. “We hadden ze meer en gerichter moeten opleiden,” zegt Eskak.

Ook leden van hoofdstembureaus uit meerdere districten hebben in gesprek met de krant aangegeven dat zij slechts gedeeltelijk zijn voorbereid op hun rol binnen het hoofdstembureau in hun district. “We hebben geleerd hoe een proces-verbaal opgesteld moet worden, maar we missen begeleiding in hoe we moeten omgaan met de nieuwe bepalingen in de Kiesregeling, hoe wij in ons eigen district moeten functioneren en hoe te handelen als zich situaties voordoen op ons hoofdstembureau,” zegt een lid van een hoofdstembureau tegen de krant.

Eskak reageert hierop en zegt: “Het is jammer om te moeten constateren dat, ondanks onze inspanningen, de trainingen niet toereikend zijn geweest en dat mensen onvoldoende de informatie tot zich hebben genomen.” Volgens hem heeft BIZA samen met het Centraal Hoofdstembureau (CHS) diverse trainingssessies georganiseerd, maar blijkt achteraf dat deze onvoldoende aansloten bij de praktische noden van de leden. “De mensen hebben ook een handleiding gehad waarin alles staat uitgewerkt, maar het blijkt nu dat zij deze niet voldoende hebben doorgenomen en zich de informatie niet eigen hebben gemaakt,” aldus Eskak.

Hij bevestigt dat er onvoldoende tijd en middelen zijn vrijgemaakt voor diepgaande training. “We hebben mensen wel getraind, maar het had praktischer gekund – met simulaties, casussen en rollenspellen. De theorie alleen is niet genoeg.” Hij erkent dat de planning van de trainingen laat op gang kwam, waardoor slechts beperkte herhaling of verdieping mogelijk was. Ook het selectieproces van de leden zelf verdient volgens de directeur herziening. “Bij stembureaus werken we met duidelijke functieprofielen. Voor hoofdstembureaus zou dat ook moeten gelden. We kunnen niet van iedereen verwachten dat zij zonder enige achtergrondkennis juridische en organisatorische verantwoordelijkheden aankunnen.” Daarbij komt erbij dat het werk binnen de hoofdstembureaus vaak managementkwaliteiten vereist. “Je moet kunnen plannen, werk verdelen en omgaan met tijdsdruk. Dat vergt ervaring en training, en daar hebben we nu simpelweg te weinig op ingezet,” zegt Eskak.

Op de vraag of het tij nog gekeerd kan worden, is Eskak hoopvol. “We gaan in de komende weken aanvullende trainingen organiseren, gericht op de werkzaamheden op de dag van de stemming zelf. We willen niemand onvoorbereid het veld in sturen.” Deze aanvullende trainingen zullen samen met het CHS worden opgezet en moeten vooral gericht zijn op praktijkvoorbereiding.

Eskak sluit af met een kritische noot richting zijn eigen ministerie en de organisatie van de verkiezingen: “We moeten eerlijk zijn. Als we willen dat verkiezingen vlekkeloos verlopen, moeten we niet alleen regels op papier zetten, maar ook zorgen dat de mensen die ermee werken, deze begrijpen én kunnen toepassen. Daar zijn we nu deels in tekortgeschoten, maar er is nog tijd om dit recht te trekken – en daar gaan wij ons nu op focussen,” besluit hij.