Vooral ouders van leerlingen in leerjaar 8 vragen zich af waarom kinderen die bij meerdere vakken goed presteren, toch niet mogen doorstromen naar leerjaar 9. Volgens enkele ouders waren de nieuwe normen bovendien onvoldoende duidelijk en niet bij iedereen bekend.

Een bezorgde moeder vertelt dat haar dochter, ondanks goede resultaten bij de meeste vakken, niet is bevorderd van leerjaar 8 naar leerjaar 9, omdat zij voor rekenen een 4 heeft behaald. De moeder begrijpt niet waarom haar dochter niet voor dispensatie in aanmerking is gekomen. “Ik ben naar de klassenvoogd geweest, maar mij is gezegd dat mijn dochter de klas moet overdoen. Ik laat het niet hierbij en ga morgen naar het Ministerie van Onderwijs, Wetenschap en Cultuur om te vragen wat de mogelijkheden zijn. Op deze manier raakt mijn dochter gedemotiveerd. Ik hoop dat er alsnog een oplossing komt”, zegt zij. De moeder staat niet alleen. Volgens ouders en leerkrachten zijn er meerdere leerlingen die als gevolg van de nieuwe overgangsnormen moeten doubleren. Zij vrezen dat de strenge toepassing van de regels vooral leerlingen die moeite hebben met bepaalde vakken verder kan ontmoedigen.

Ook vanuit het onderwijsveld klinkt kritiek. Een leerkracht stelt dat het huidige systeem van leerjaar 9 en 10 niet voor ieder kind werkt. Volgens haar zijn er leerlingen van ongeveer 14 jaar die al meerdere keren zijn blijven zitten in leerjaar 9, omdat zij niet goed kunnen meekomen met het zogenoemde algemeen vormend onderwijs. “Als kinderen hetzelfde leerjaar drie of vier keer moeten overdoen, is dat frustrerend en demotiverend. De leerstof wordt er niet gemakkelijker op en in sommige gevallen zijn er zelfs vakken bijgekomen”, aldus de leerkracht.

Zij pleit ervoor dat er opnieuw verschillende doorstroommogelijkheden komen voor leerlingen. In het oude systeem konden kinderen na de lagere school, na het afleggen van een toets, doorstromen naar verschillende richtingen, waaronder het lbo, de A-stroom, T-stroom of ETO/EBO. Volgens ouders en leerkrachten bood dit systeem meer mogelijkheden om rekening te houden met de capaciteiten en interesses van individuele leerlingen.

De huidige overgangsnormen bepalen onder meer dat leerlingen voor lezen, Nederlands en rekenen minimaal een 5 moeten behalen. Daarnaast moeten bepaalde combinaties van cijfers en totaalsommen worden gehaald. Ook zijn voorwaarden gesteld aan vakken als aardrijkskunde, geschiedenis, ntuuronderwijs en bewegingsonderwijs. Een leerling mag bovendien niet meer dan drie onvoldoendes hebben.

Voor leerjaar 8 bestaat volgens de richtlijnen wel een mogelijkheid tot dispensatie. Deze is uitsluitend bedoeld voor leerlingen die vanwege een tekort van één punt niet zouden worden bevorderd. Zij kunnen alsnog worden geplaatst in leerjaar 9, waarbij samen met de ouders een begeleidingsplan moet worden opgesteld. Juist daarover bestaan bij ouders vragen. Zij willen weten waarom leerlingen die slechts op één onderdeel tekortschieten, niet altijd voor dispensatie in aanmerking lijken te komen. De krant heeft geprobeerd het Ministerie van Onderwijs, Wetenschap en Cultuur om een reactie en nadere toelichting te vragen, maar het is niet gelukt om een vertegenwoordiger van het ministerie te spreken.

Ouders hopen dat het ministerie de zorgen serieus neemt en opnieuw kijkt naar de manier waarop de overgangsnormen worden toegepast. Zij vrezen dat kinderen die niet binnen een vast onderwijssysteem passen, anders onnodig achterraken.