luidt de noodklok nu uit nieuw onderzoek blijkt, dat zelfdoding onder jongeren tussen 10 en 24 jaar in de afgelopen twee decennia aanzienlijk is gestegen. Voor Suriname, waar mentale gezondheid al langer een gevoelig en vaak onderbelicht onderwerp is, zet de ontwikkeling extra druk op preventie, begeleiding en vroegtijdige signalering. Volgens het nieuwe rapport, gepubliceerd in The Lancet Regional Health – Americas, kwamen in 2021 in de regio 18.157 jongeren tussen 10 en 24 jaar door zelfdoding om het leven. Zelfdoding blijft daarmee de derde belangrijkste doodsoorzaak binnen deze leeftijdsgroep.

Voor Suriname is de waarschuwing bijzonder relevant. Het land heeft in het verleden vaker te maken gehad met relatief hoge zelfdodingscijfers vergeleken met andere landen in de regio. Hoewel de nieuwe studie zich richt op regionale trends en geen afzonderlijke recente cijfers voor Suriname presenteert, benadrukken gezondheidsexperts dat onderliggende factoren als psychische problemen, sociale druk en beperkte toegang tot ondersteuning, ook lokaal aanwezig zijn.

Opvallend is dat het aantal zelfdodingen onder jongeren in de regio tussen 2000 en 2021 met 38 procent is gestegen. Dat ligt aanzienlijk hoger dan de stijging van 17 procent binnen de algemene bevolking. De sterkste toename werd vastgesteld onder kinderen van 10 tot 14 jaar; een ontwikkeling die wereldwijd zorgen baart. Directeur van PAHO, Jarbas Barbosa, noemt de cijfers een duidelijke waarschuwing. Volgens hem vraagt de snelle stijging om onmiddellijke actie gericht op kinderen, adolescenten en jongvolwassenen.

Hoewel drie op de vier geregistreerde zelfdodingen plaatsvinden onder jongens en jonge mannen, blijkt uit de studie dat de stijging onder meisjes sneller verloopt. Dat wijst volgens onderzoekers op veranderende sociale en psychologische drukfactoren binnen jongere leeftijdsgroepen. Het rapport noemt verschillende oorzaken die de stijging mogelijk aanwakkeren. Daaronder vallen depressie en angststoornissen die op steeds jongere leeftijd optreden, middelengebruik, overmatige blootstelling aan digitale omgevingen, cyberpesten en sociale druk. Ook gemakkelijke toegang tot dodelijke middelen wordt als risicofactor genoemd. Voor Suriname, waar jongeren steeds actiever zijn op sociale media en waar psychologische hulpverlening nog niet overal gemakkelijk toegankelijk is, kunnen deze ontwikkelingen extra risico’s creëren. Mentale gezondheid blijft bovendien vaak omgeven door taboes, waardoor jongeren niet altijd tijdig hulp zoeken. Volgens Renato Oliveira e Souza, hoofd van de afdeling Mentale Gezondheid en Middelengebruik van PAHO is vroegtijdige signalering essentieel. Scholen en gemeenschappen moeten volgens hem een grotere rol spelen bij het herkennen van problemen en het bieden van ondersteuning.

PAHO startte in 2025 daarom een regionaal initiatief voor zelfdodingspreventie. Dit programma moet landen ondersteunen bij het versterken van nationale plannen, het uitbreiden van geestelijke gezondheidszorg en het terugdringen van stigma rond psychische problemen en zelfdoding.