onder leiding van de directeur van het Directoraat Agrarische Ontwikkeling Binnenland (DAOB), Hermien Pavion, heeft vrijdag en zaterdag deelgenomen aan de achtste editie van het Busi Kondé Sama Festival in Cayenne, Frans-Guyana. Met deze deelname onderstreept het ministerie het belang van grensoverschrijdende samenwerking, het behoud van cultureel erfgoed en de versterking van de historische banden tussen de marrongemeenschappen in Suriname en Frans-Guyana.

Het festival stond dit jaar in het teken van het thema ‘De ontmoeting van de Busi Kondé Sama-volkeren van Suriname en Frans-Guyana’. Centraal stonden de gedeelde geschiedenis, culturele identiteit en de toekomst van de marrongemeenschappen aan weerszijden van de grens. Het evenement bood ruimte voor ontmoeting, kennisuitwisseling en het versterken van de onderlinge verbondenheid. Tijdens het festival gaf DAOB-directeur Pavion een korte toelichting op de werkzaamheden van de twee directoraten binnen RO die zich bezighouden met de ontwikkeling van de marrongemeenschappen. Daarbij werd aandacht besteed aan de rol van het ministerie bij het bevorderen van de ontwikkeling van het binnenland en het belang van samenwerking met gemeenschappen en organisaties die zich inzetten voor het behoud van de marroncultuur.

Een bijzonder moment op de eerste festivaldag was de uitreiking van de prestigieuze Gaanman Gazon Matodja Award. Deze onderscheiding werd door het Marron Instituut en Stichting Sabanapeti, onder leiding van André Pakosie, toegekend aan de organisatie Lavi Danbwa, Annie Ho You Fat en professor Jean Moomau. Annie Ho You Fat werd onderscheiden voor haar inzet als leerkracht en haar bijdrage aan de overdracht van culturele kennis aan jongeren. Professor Jean Moomau ontving erkenning voor zijn verdiensten op het gebied van onderwijs, kennisoverdracht en zijn publicaties, waaronder artikelen over de grenskwestie tussen Suriname en Frans-Guyana. Ook de organiserende stichting Lavi Danbwa werd gewaardeerd voor haar bijdrage aan het zichtbaar maken en behouden van de gedeelde cultuur. Tijdens het programma verzorgde André Pakosie, die zich onder meer bezighoudt met de geschiedschrijving van de Surinaamse marrons, een presentatie over de historische achtergrond van verschillende traditionele dansvormen. Hij ging onder andere in op de Fosten Peé van zes lo’s en de oorsprong van de Songe, die volgens hem is voortgekomen uit de Awassa-dans. Ook de Asekiti, die binnen de Saamaka-gemeenschap wordt gedanst, en de Bandja kwamen aan bod. De presentatie werd ondersteund met beeld- en videomateriaal. De tweede festivaldag begon met traditionele Apintidrum. Vervolgens verzorgde Pakosie een lezing over de traditionele klederdracht van de marrongemeenschappen. Ook vond een discussie plaats onder de titel ‘Businengee Kosi’, waarbij ruimte werd geboden voor verdere uitwisseling over culturele onderwerpen. Het Busi Kondé Sama Festival werd in 2017 in Cayenne opgericht door de organisatie Lavi Danbwa, wat letterlijk ‘het leven in het bos’ betekent. Het initiatief ontstond vanuit de wens om de levenswijze, tradities en cultuur van de marrongemeenschappen in het binnenland van Frans-Guyana onder de aandacht te brengen. Wat begon als een initiatief gericht op de gebieden langs de rivieren Marowijne, Lawa en Oyapock, is inmiddels uitgegroeid tot een platform voor culturele bewustwording, kennisoverdracht en de bevordering van culturele diversiteit binnen het Guyanaschild. Voor RO vormt deelname aan dergelijke bijeenkomsten een gelegenheid om de banden met marrongemeenschappen en culturele organisaties in de regio te onderhouden en het belang van cultuurbehoud, kennisoverdracht en samenwerking voor de ontwikkeling van het binnenland te benadrukken.