ROTTERDAM/PARAMARIBO - De geschiedenis en culturele rijkdom van de Javaanse gemeenschap stonden centraal tijdens het Jawa Festival in Rotterdam.

Het festival, dat zaterdag plaatsvond op Plein 1940 bij het Maritiem Museum Rotterdam, stond in het teken van 136 jaar Javaanse immigratie en contractarbeid en had als thema ‘Cultuur verbindt generaties’. Het evenement werd georganiseerd in het kader van Heritage Month 2026: “Hoe wij hier ook samen kwamen, waar gaan wij samen naar toe! Ons erfenis, onze rijkdom”. Het evenement bracht bezoekers van verschillende generaties en culturele achtergronden samen rond muziek, dans, traditionele klederdracht, workshops en ontmoeting. In zijn toespraak blikte de Surinaamse ambassadeur in Nederland, Ricardo Panka, terug op de komst van de eerste Javaanse contractarbeiders naar Suriname. Op 9 augustus 1890 arriveerde het eerste schip met 94 Javanen. Tussen 1890 en 1939 maakten volgens de aangehaalde cijfers 32.956 Javanen de overtocht vanuit Nederlands-Indië naar Suriname. Een deel keerde terug naar Indonesië, terwijl velen in Suriname bleven en daar een nieuw bestaan opbouwden. “Wij staan op de schouders van onze voorouders”, benadrukte de ambassadeur. Ondanks zware arbeidsomstandigheden en discriminatie wisten de eerste generaties hun taal, muziek en tradities te behouden. Volgens de ambassadeur heeft de Javaanse gemeenschap een belangrijke bijdrage geleverd aan de Surinaamse identiteit. Hij verwees onder meer naar het Surinaams-Javaans, wayang kulit, gamelan, traditionele dansen en de Javaanse keuken, met gerechten als saoto, bami, nasi goreng en dawet. “Een cultuur die men wilde uitwissen, is een cultuur geworden die heel Suriname voedt”, stelde hij. Ook gotong royong, het samen dragen en elkaar ondersteunen, vormt volgens de diplomaat een belangrijke waarde die vandaag nog steeds verbindend kan werken.

Tijdens het festival werd deze culturele rijkdom zichtbaar in een gevarieerd programma met onder meer Gamelan Waterkant, Vereniging Eigenzinnige Klanken, Jowie Rakiman, BudoyoMekar Sari Dancers Den Haag, Terbangan Bangun Suworo, Eddy Assan, Stanlee Rabidin en Muziekformatie Utama. Ook waren er een modeshow met culturele klederdracht en diverse dansoptredens en workshops. Ambassadeur Panka riep de aanwezigen op om erfgoed actiefdoor te geven aan volgende generaties: “Blijf vertellen. Blijf verbinden. Blijf doorgeven.” Hij benadrukte dat de Javaanse cultuur onderdeel is van het bredere Surinaamse verhaal. “Cultuur verbindt generaties. En generaties verbinden Suriname”, besloot de ambassadeur. Het Jawa Festival vormde daarmee niet alleen een herdenking van 136 jaar Javaanse immigratie en contractarbeid, maar vooral ook een viering van erfgoed, identiteit, ontmoeting en culturele verbinding tussen generaties. Ambassadeur Panka was vergezeld van de diplomaten Shefferon Kartowikromo, Valeenee Wasimin en Amrish Mankoe.