Volgens de president is het tijd om niet alleen over de rechten van deze gemeenschappen te praten, maar ook daadwerkelijk maatregelen te nemen om hun woongebieden veilig te stellen.

De president noemde 9 augustus een moment van reflectie. “We kijken waar we vandaag zijn en van waar we komen”, zei zij. Volgens Simons moeten Surinamers, zowel inheemsen als Srananman, blijven stilstaan bij de gezamenlijke geschiedenis. Die geschiedenis begon volgens haar niet op een manier die de huidige generatie zou hebben gewild, maar alle bevolkingsgroepen in Suriname zijn uiteindelijk door die geschiedenis met elkaar verbonden geraakt.

Simons benadrukte dat de inheemse volken al in Suriname woonden, voordat andere bevolkingsgroepen arriveerden. Zij wees erop dat de verschillende groepen vandaag de dag samen de Surinaamse samenleving vormen. “We hebben vandaag geen keus”, stelde de president. Volgens haar hebben Surinamers de opdracht om niet alleen naast elkaar te leven, maar daadwerkelijk met elkaar samen te leven en voor elkaar te zorgen. Daarbij verwees zij naar de belangrijke rol die inheemsen in het verleden hebben gespeeld bij het leren omgaan met het land en de omstandigheden in Suriname. Volgens haar heeft de rest van de samenleving de verantwoordelijkheid om die bijdrage te erkennen en ervoor te zorgen dat alle groepen zich kunnen ontwikkelen.

“Inheemsen, Afro-Surinamers, Chinezen, Javanen, Hindostanen en alle andere Surinamers moeten het goed hebben. Als het met hen goed gaat, gaat het ook goed met ons land”, aldus Simons. Volgens de president kan Suriname zich geen samenleving veroorloven waarin bepaalde groepen worden vergeten of structureel achterblijven. Dat zou volgens haar uiteindelijk gevolgen hebben voor het hele land. Simons zei dat de regering al geruime tijd werkt aan de vraag hoe de rechten van inheemse en andere tribale volken juridisch kunnen worden geregeld. Daarbij verwees zij ook naar eerdere gesprekken hierover in De Nationale Assemblée. Volgens de president moet dit proces langs verschillende wegen worden aangepakt. Een eerste prioriteit is het beschermen van de woongebieden van inheemse en tribale gemeenschappen.

“Terwijl het gras groeit, sterft het paard”, zei Simons, waarmee zij benadrukte dat besluitvorming niet te lang op zich mag laten wachten. Volgens haar moeten de leefgebieden eerst worden beschermd om te voorkomen dat anderen zich deze gebieden toe-eigenen of activiteiten ontplooien die de gemeenschappen en hun leefomgeving bedreigen. In een volgende fase moeten de gebieden volgens haar formeel worden erkend en juridisch worden vastgelegd. Ook moeten duidelijke afspraken worden gemaakt over de naleving van de grondenrechten. De president zei dat inmiddels overeenstemming is bereikt over de noodzaak om de woongebieden te beschermen. Daarbij wees zij specifiek op de historische en heilige plaatsen in het zuiden van Suriname en op het belang van de rivieren voor de gemeenschappen. Simons zei dat de regering eraan werkt om ervoor te zorgen dat op korte termijn niemand de gronden van de gemeenschappen kan afnemen. Ook moet worden voorkomen dat goudwinning plaatsvindt in gebieden waar rivieren van essentieel belang zijn voor het dagelijkse leven van de bewoners. Daarnaast benadrukte zij dat ook de gemeenschapsbossen onderdeel zijn van de leefomgeving en bescherming verdienen. “Die zekerheid moet er zijn”, stelde de president. Zij sprak haar tevredenheid uit over het feit dat de regering en de vertegenwoordigers van inheemse en tribale gemeenschappen inmiddels een begin hebben gemaakt met een gezamenlijk traject. Volgens Simons is het proces rond de grondenrechten niet van de ene op de andere dag afgerond. De regering zal hierover in gesprek blijven met de leiding van de inheemse en tribale gemeenschappen.

“We gaan stap voor stap, zonder op te houden, blijven werken aan de grondenrechten, maar ook aan de erkenning van de leefgebieden”, aldus de president.

Zij benadrukte dat partijen niet eerst over alle onderwerpen volledige overeenstemming hoeven te bereiken, voordat er actie wordt ondernomen. Volgens haar is het belangrijker om stap voor stap vooruitgang te boeken en uiteindelijk tot duurzame oplossingen te komen. Naast de bescherming van gronden en leefgebieden wees Simons ook op de noodzaak om ontwikkelingsmogelijkheden te creëren voor de kinderen uit inheemse en tribale gemeenschappen. Volgens de president moeten jongeren betere mogelijkheden krijgen om te participeren in de samenleving en gebruik te maken van de natuurlijke hulpbronnen van hun gebieden. Op die manier moeten zij in staat worden gesteld om samen met andere Surinamers een goed bestaan op te bouwen.

Simons verwees tot slot naar de internationale conflicten die momenteel in de wereld plaatsvinden. Terwijl elders oorlog en verdeeldheid bestaan, ligt er volgens haar voor Suriname een andere opdracht: elkaar beter leren kennen, respecteren en gezamenlijk werken aan een samenleving waarin alle groepen tot hun recht komen. “Wanneer je elkaar respecteert, moet je elkaar ook respecteren”, benadrukte de president. Volgens Simons is de bescherming van de rechten en leefgebieden van inheemse en tribale gemeenschappen daarmee niet alleen een kwestie voor deze groepen, maar een verantwoordelijkheid van de gehele Surinaamse samenleving.