wordt Suriname geprezen voor ‘significante vooruitgang’ richting de minimale eisen voor fiscale transparantie. Hoewel het land de vereiste standaard nog niet volledig haalt, betekent de upgrade volgens analisten een belangrijke stap voorwaarts in de versterking van economisch bestuur en investeringsklimaat.

IMF-hervormingsprogramma en maatschappelijke onvrede over de staat van de economie. Transparantie in de overheidsfinanciën is een van de kernvoorwaarden om vertrouwen terug te winnen  zowel bij burgers als bij internationale investeerders. Het rapport noemt een reeks verbeteringen die Suriname het afgelopen jaar heeft doorgevoerd. Zo werden de ontwerpbegroting en de uiteindelijke begroting binnen een redelijke termijn gepubliceerd en toegankelijk gemaakt voor het publiek. Ook werden de belangrijkste inkomstenbronnen en uitgaven duidelijk vermeld en kwam informatie over schulden, inclusief die van grote staatsbedrijven, beschikbaar.

Daarnaast kreeg de Rekenkamer de hoogste controle instantie  formeel voldoende bevoegdheden om toegang te krijgen tot de begrotingsinformatie, wat in lijn is met internationale standaarden. De Verenigde Staten erkennen dat deze stappen mede mogelijk zijn gemaakt door de hervormingsagenda die Suriname uitvoert onder het Extended Fund Facility van het Internationaal Monetair Fonds (IMF). “Het publiceren van betrouwbare begrotingsdocumenten is niet slechts een bureaucratische formaliteit”, aldus de Amerikaanse ambassade in Paramaribo. “Het is een fundament voor economische stabiliteit, vertrouwen van burgers en een aantrekkelijker investeringsklimaat.”

Toch legt het rapport de vinger ook op de zere plekken. Suriname slaagde er niet in om een eindejaarsrapport tijdig openbaar te maken, waardoor onduidelijk blijft of de uit voering van de begroting overeenkomt met de plannen. Verder zijn er nog steeds ‘aanzienlijke off-budget accounts’ rekeningen en fondsen die buiten de reguliere begroting om worden beheerd, waardoor transparantie en parlementaire controle worden omzeild.

Een ander heikel punt betreft de mijnbouwsector. Hoewel er wettelijke regels zijn voor het toekennen van concessies, werden die volgens het rapport niet consequent toegepast. Basisinformatie over de toekenning van concessies en contracten is bovendien niet openbaar. Dit voedt al langer zorgen over belangenverstrengeling, corruptie en verlies van cruciale inkomsten voor de Staat.  Ook ontbreekt het aan openbare informatie over aanbestedingen en overheidscontracten, waardoor bedrijven en burgers niet kunnen nagaan of opdrachten op eerlijke wijze worden verstrekt.

Het Amerikaanse ministerie doet concrete aanbevelingen om Suriname verder op weg te helpen. Die omvatten onder meer: het publiceren van een eindejaarsrapport binnen een redelijke termijn; het elimineren of onder toezicht brengen van off-budget accounts; het strikt naleven van bestaande regels voor concessies in de mijnbouwsector; het openbaar maken van informatie over alle natuurlijke hulpbronnencontracten en het publiceren van data over alle overheidsaanbestedingen.  De upgrade van Surinames score is niet slechts symbolisch. Voor buitenlandse investeerders, waaronder Amerikaanse bedrijven die de olie en gassector en andere markten in het vizier hebben, is fiscale transparantie een sleutelcriterium. Een hogere score kan ertoe bijdragen dat Suriname aantrekkelijker wordt als bestemming voor kapitaal.