inheemse en tribale volken blijven belangrijke aandachtspunten voor Suriname. Deze onderwerpen kwamen aan de orde tijdens de vierde cyclus van het Universeel Periodiek Onderzoek (UPR) van de Mensenrechtenraad van de Verenigde Naties, die maandag in Genève werd gehouden. Minister Harish Monorath, van Justitie en Veiligheid, presenteerde tijdens de internationale beoordeling het vierde nationale rapport van Suriname over de ontwikkelingen op het gebied van mensenrechten in de periode 2021–2026. In de verklaring werd aandacht besteed aan de toegankelijkheid van onderwijs en gezondheidszorg, in het bijzonder voor bewoners van afgelegen gebieden. De geografische omstandigheden van Suriname brengen uitdagingen met zich mee op het gebied van transport, infrastructuur, beschikbaarheid van leerkrachten en medische voorzieningen. De regering zet onder meer in op digitale onderwijsmogelijkheden, schoolvervoer en voedselondersteuning voor leerlingen. Op het gebied van gezondheidszorg wordt gewerkt aan betere toegang tot basiszorg, met bijzondere aandacht voor kwetsbare groepen en gemeenschappen in het binnenland. Tegelijkertijd blijven tekorten aan infrastructuur, gespecialiseerd personeel en transport belangrijke aandachtspunten. Ook de collectieve rechten van inheemse en tribale volken werden besproken. Het wetsontwerp inzake de collectieve rechten van deze gemeenschappen is nog in behandeling bij De Nationale Assemblée (DNA). Het in mei 2026 gelanceerde Land Rights Project 2026–2030 moet bijdragen aan overleg en de ontwikkeling van een uitvoerbaar wettelijk kader. De minister benadrukte het belang van betekenisvolle participatie en consultatie, waaronder het beginsel van vrije, voorafgaande en geïnformeerde toestemming. Verder kwamen de bescherming van het milieu en de gevolgen van illegale goudwinning aan bod. De Environmental Crime Unit van het Korps Politie Suriname, opgericht in april 2024, doet onderzoek naar milieudelicten, waaronder illegale goudwinning en mogelijke verontreiniging van water en bodem. Als voorbeelden werden onderzoeken in Gunsi in juli 2026 en Godo Olo in oktober 2026 genoemd.

De samenwerking tussen de politie, het Openbaar Ministerie, de Nationale Milieuautoriteit en het Bureau voor Openbare Gezondheidszorg is hierbij van belang. Suriname is momenteel mede afhankelijk van ondersteuning uit het buitenland voor het uitvoeren van waterkwaliteitstesten. Tijdens de interactieve dialoog hebben verschillende landen aanbevelingen gedaan voor verdere verbetering. Deze hadden onder meer betrekking op de bescherming van journalisten en mensenrechtenverdedigers, de collectieve rechten van inheemse en tribale volken, toegankelijkheid van onderwijs en gezondheidszorg, kinderbescherming, mensenhandel en de bescherming van personen met een beperking.

Suriname erkent dat de toegankelijkheid van publieke diensten en bescherming van collectieve rechten blijvende aandacht vragen. Financiële en operationele beperkingen, evenals de geografische omstandigheden van het land, beïnvloeden het tempo van institutionele hervormingen.