PARAMARIBO – De meeste mensen denken bij bijen waarschijnlijk als eerste aan honing. Maar hun belangrijkste bijdrage...

aan onze samenleving zit mogelijk niet eens in het product dat zij maken. Bijen spelen namelijk een belangrijke rol bij de bestuiving van planten. Zonder voldoende bestuivende insecten kunnen bepaalde natuurlijke processen en landbouwactiviteiten onder druk komen te staan. Richard Mattheas, voorzitter van de Association of Caribbean Beekeepers' Organisations (ACBO), vindt dat de economische waarde van bijen veel breder moet worden bekeken. Volgens hem leveren imkers niet alleen honing aan de samenleving, maar dragen zij via het beheer van bijenvolken ook bij aan belangrijke ecosysteemdiensten.
Bestuiving is een natuurlijk proces waarbij stuifmeel tussen bloemen wordt overgebracht. Hierdoor kunnen planten zich voortplanten en kunnen bij bepaalde gewassen vruchten en zaden ontstaan. Bijen behoren tot de bestuivers die dit proces ondersteunen. Dat betekent dat hun aanwezigheid ook belangrijk kan zijn voor de landbouw. Wanneer bijenpopulaties afnemen, kunnen bepaalde gewassen problemen ondervinden bij de bestuiving. De gevolgen verschillen per plantensoort, maar het belang van bestuivers voor landbouw en natuur staat buiten kijf.
Voor Suriname is dit een onderwerp dat meer aandacht verdient. De landbouwsector moet niet alleen kijken naar grond, machines, zaaigoed en productievolumes. Ook de natuurlijke processen die landbouw mogelijk maken, verdienen bescherming. Mattheas stelt dat de bijdrage van imkers vaak onvoldoende wordt erkend. Wanneer de waarde van een imker uitsluitend wordt afgemeten aan de hoeveelheid honing die wordt verkocht, blijft de ecologische betekenis van zijn werkzaamheden buiten beeld. Daarmee ontstaat ook een economische discussie. Imkers leveren diensten waarvan niet alleen zijzelf profiteren. Landbouwers en andere gebruikers van natuurlijke hulpbronnen kunnen eveneens voordeel hebben van gezonde bijenpopulaties.
De bescherming van bijen vraagt daarom om samenwerking. Het gebruik van pesticiden, de plaatsing van bijenkasten en het behoud van geschikte leefgebieden zijn onderwerpen die niet uitsluitend door de bijenteeltsector kunnen worden opgelost. Tijdens de Caribbean Beekeeping Conference werd aandacht besteed aan bijengezondheid en het beheer van bijenvolken. De internationale bijeenkomst bood Surinaamse imkers de mogelijkheid om ervaringen uit te wisselen en kennis op te doen over manieren om de sector te versterken. De vraag is dus niet alleen hoeveel honing Suriname kan produceren. Ook moet worden gekeken naar wat bijen betekenen voor de voedselvoorziening en de natuurlijke omgeving. Wie de bijen beschermt, beschermt daarmee niet alleen een agrarische activiteit, maar ook een belangrijk onderdeel van de natuurlijke basis waarop de voedselproductie steunt.