Donderdag hebben gemeenschappen en gezagsdragers van de inheemse en tribale dorpen langs de Saramaccarivier een petitie ingediend bij De Nationale Assemblée (DNA). In het verzoekschrift eisen de indieners dat er maatregelen worden getroffen ter bescherming van hun leefomgeving, gezondheid en bestaanszekerheid. “De massale vissterfte was het alarmsignaal.”

Dorpshoofd van Pikin Poika, Joan van der Bosch, zegt dat de rivier van levensbelang is voor de dorpen, omdat deze voorziet in water, voedsel, visserij, inkomsten en verbonden is aan hun cultuur en andere bestaansmiddelen. Zo zitten de vissers al enkele weken zonder inkomsten. In de petitie wordt verder gesteld dat de gemeenschap nauwelijks wordt geïnformeerd. Wanneer er wel informatie wordt verstrekt, roept die volgens de indieners juist meer vragen op dan zij beantwoordt. “Voorzitter, via u vragen wij aan de staat Suriname hoe lang dit nog gaat voortduren. Mogen wij geruisloos vergiftigd worden? Waarom worden er geen onmiddellijke noodmaatregelen getroffen voor onze gezinnen? Waarom krijgen we geen duidelijke informatie? Wie onderzoekt deze natuurramp op een onafhankelijke en deskundige manier? Krijgen we garanties dat dit morgen niet opnieuw gebeurt? Of in een andere rivier? Moeten we op dode vissen wachten om te weten dat onze rivieren vergiftigd worden? Hebben wij als binnenlandbewoners en traditionele volken geen rechten in dit land? Het internationaal recht erkent onze collectieve rechten, ons recht op een gezond milieu, op gezondheidszorg, op bescherming, op inspraak, op onze grondgebieden. Suriname is al meermalen veroordeeld en toch gebeurt er niets concreets; alleen schijnbewegingen”, luidt een passage uit de petitie.

Van der Bosch benadrukt dat de gemeenschappen behoefte hebben aan duidelijkheid over de aard en omvang van de situatie. In de petitie wordt daarom onder meer gevraagd om een onafhankelijk en deskundig onderzoek naar de oorzaak, omvang en gevolgen van de vermeende verontreiniging. Daarnaast verzoeken de petitionarissen om volledige transparantie over de onderzoeksresultaten, compensatie voor de getroffen dorpen, maatregelen om verdere schade en herhaling te voorkomen en een structurele betrokkenheid van de inheemse en tribale gemeenschappen bij de besluitvorming over hun woon- en leefgebied.

“Deze vissterfte is een noodsignaal die de natuur zelf heeft gegeven. Het is niet gewoon een eenmalige milieuverontreiniging en geen politieke kwestie, maar een kwestie van recht, mensenrechten, rechtvaardigheid, gelijkheid en non-discriminatie en oprechte aandacht voor een gezond milieu”, zegt de kapitein. Parlementariër Rabin Parmessar (NDP) heeft namens de parlementsvoorzitter de petitie in ontvangst genomen. Hij gaf aan dat de kwestie de aandacht heeft van zowel het parlement als de regering. Volgens Parmessar heeft DNA reeds eerder bij de regering aangedrongen op een grondig onderzoek naar de oorzaak van de vissterfte en op maatregelen om herhaling te voorkomen. Op hetzelfde moment zat het parlement in een Comité Generaal over onder andere dit onderwerp. Hij heeft de petitionarissen geïnformeerd dat er inmiddels monsters (samples) naar het buitenland zijn gestuurd om de oorzaak van de vissterfte in de Saramaccarivier te onderzoeken. “Na ontvangst van de onderzoeksresultaten zal, samen met de betrokken actoren, worden bekeken welke vervolgstappen nodig zijn om tot een gezamenlijke oplossing te komen”, aldus Parmessar.